Jeśli jesteś właścicielem tej strony, możesz wyłączyć reklamę poniżej zmieniając pakiet na PRO lub VIP w panelu naszego hostingu już od 4zł!
swidwin.prv.pl
Świdwin jako komturia zakonu joanitów 1540 - 1599 PDF Drukuj Email
Świdwin - Historia

Opis pochodzi z miesięcznika samorządów miasta Świdwin i gminy Świdwin "GAZETA ŚWIDWIŃSKA".


1540 - 23 czerwca - książę Joachim II wyraża zgodę na zamianę przez jego brata urzędu świdwińskiego z komturią w Chwaszczanach (?). Lazarus Peterche diakonem w Świdwinie.

1541 - Kaspar Janthe wybrany zostaje burmistrzem.

1542 - Margrabia Johann polecił zakupić wszystkie srebra kościelne z kościoła farnego, które ważyły 86 marek w srebrze, rekompensując to kościołowi 688 guldenami.

1542 - 6 lipca - zaślubiny Melchiora von Barfuss, komtura i starosty w Świdwinie z Esther von Damitz.

1542 - w dniu Jana Chrzciciela - Melchior Barfuss powierza urząd sołtysa na wsi Więcław (Wentzlatshagen) Paulowi Benecke.

1542 - 4 grudnia - brandenburscy i pomorscy radcy uchwalają, że ten kto popełni w starostwie świdwińskim zbrodnie, ukarany będzie przez tutejszego starostę.

1544 - Czcigodny Hubertus Pilang - tutejszy proboszcz zmarł, zastąpił go czcigodny proboszcz Lazarus.

1544 - niedziela przed św. Michałem - zmarł Komendant Melchior von Barfuss (mógł on umrzeć dopiero w 1545 gdyż po 20 kwietnia 1545 przybył jeszcze na inwestyturę Thomasa Runges).

1545 - 64 - Franz von Neumann (syn burmistrza w Sagan od 1537 - 1542 rektor szkoły w Cassen), potem tajny sekretarz margrabiego Johanna, kanclerz rządu w Kostrzynie (Küstrin) przełożony Komturii Brandenburg, 1567 uciekł do Troppan i Pragi, gdzie w 1568 zmarł) z powodu spraw zakonu popadł w niełaskę u margrabiego Johanna i zmarł na banicji. Zasłużył on się wielce dla miasta Świdwin, zagospodarował wiele opuszczonych miejsc, służył pomocą biednym ludziom, na wieczność upamiętnił się dla Świdwina.

1545 - Świdwin - w dniu apostoła Andrzeja i dnia następnego Thomas Runge powierza urząd sołtysa we wsi Chomentowo (Gumtow) Asmusowi Raddüntzen, Augustynowi ponad urząd sołtysa w Nielepie (Nelep) Asmusowi Schulz 4 wolne włóki w Ruthagen, Jakubowi Kuroowi, urząd sołtysa w Pęcerzynie (Pentzerin), Drewsowi Schulzen w Przybysławiu (Pribslaw), Thimasowi Ewerthowi w Rydzewie (Rützow), Ciausowi Tuden w Smardzku (Simoztzing), Franzowi Mantei w Ciechnowie (Technow), Paulowi Bennecke we Więcławiu (Wentzlafshagen) oraz rozmaite inne włóki.

1546 - 11 lipca - według testamentu margrabiego Johanna jest on winny miastu Świdwin 688 guldenów.

1547 - Burmistrzem został Martin Scharne; swój początek wzięła akcyza (od piwa).

1547 - Wprowadzono podatek turecki; mieli go także płacić terminatorzy.

1547 - Przez tutejszego burmistrza Simona Schünemana zostały ograniczone dzisiejsze planty zwane "Wzgórzem Szubienic".

1547 - Sonnenburg (?) Thomas Runge - mistrz zakonu powierza urząd sołtysa i Sąd niższy w Lipcach (Lepz) Peterowi Platzen.

1547 - 27 września - Komtur świdwiński Frantz Neumann obecny jest przy zwrocie Komturii Wilenbruch zakonowi Joanitów.

1550 - w Świdwinie panuje "wielka śmierć" - 719 osób (zapewne 1/3 mieszkańców miasta) została pogrzebana.

1551 - 31 maja - Wenzek Kielmann - Superintendent z Kostrzynia (Küstrin) odbywa wizytację szkół i kościołów.

1552 - Margrabia Johann wraz z małżonką odwiedzają Świdwin i zatrzymują się tutaj od poniedziałku do czwartku następnego tygodnia.

1553 - 26 września - według decyzji sejmu krajowego w Soldin - Myślibórz apelacje od wyroków sądu niższego nie będą podlegały sądowi Izby cesarskiej lecz Sądowi Izby w Kostrzynie (Küstrin). Dokument podpisał Franz Neumann starosta świdwiński i Wolf Borek z Łabędzia (Labenz).

1554 - Poniedziałek po św. Bartolomeuszu - Świdwin - Franz Neumann - powierza urząd sołtysa w Białym Zdroju (Belsdrej) Michelowi Zibellan, a Jastowi Kol 2 włóki ziemi we wsi Ciechnowo (Technow).

1554 - Piątek po św. Martinie - Świdwin - Franz Neuman powierza urząd sołtysa we wsi Ciechnowo (Technow) Augustanowi Schimmelpfenningk.

1555 - Starosta Franz Neumann zaprowadza ład w kasie kościelnej, szpitala i rachunkach ratusza.

1556 - Mistrz Thomas Runge i Martin Graf von Hohenstein zawierają na żądanie margrabiego i księdza Johanna Georga układ na mocy którego władcy przysługuje prawo mianowania, przy wakującym urzędzie komendanta, za komendanta i starostę. Zakon jest zobowiązany mianowane osoby przyjąć do rycerskiego zakonu.

1556 - 8 kwietnia - margrabia Johann w towarzystwie Komtura Świdwina Franza Neumanna przybwa do (Fürstenwalde).

1557 - Starosta odprowadza do wspólnej kasy kościelnej roczną dzierżawę w wysokości 11 talarów, 18 groszy z Półchlebia (Polchleb).

1560 - Georg Zibell zostaje wybrany burmistrzem.

1560 - 29 czerwca - także w swoim drugim testamencie donosi margrabia Johann, że jest winny miastu Świdwin 688 guldenów.

1560 - 29 czerwca - w tym samym testamencie starosta i komtur czcigodny Franz Neumann staje się opiekunem niepełnoletnich dzieci margrabiego Johanna.

1562 - 14 luty - skradziono szkatułę z dość znaczną zawartością.

1562 - Według katastru miejskiego margrabiego Johanna miasto Świdwin ma 608 włók i zajmuje pod tym względem 13 miejsce wśród 28 miast Nowej Marchii i płaci z nich 2 talary 10 groszy i 4,5 - feniga podatki gdy tymczasem wszystkie miasta płacą razem 100 talarów.

1563 - 17 października - Książę Erich von Braunschweig przybywa do Konitz (?) gdzie spotyka wysłanników margrabiego Johanna, którzy proszą go, aby w czasie swojego przemarszu oszczędził Nową Marchię. Erich obiecał im to, jednak naruszył mimo tego jedną lub dwie wsie pod Świdwinem.

1564 - Czwartek po Bartolomeuszu - Książę Erich von Braunschweig przyciągnął ze 600 końmi, 6 armatami i 17 chorągwiami Krechtów z Lipia (Arnhausem), Krosino (Grossin), Bystrzna (Beustrin) przez Świdwin, Lekowo (Leckow), Kartlewo (Kartlow). Jego żołnierze wyrządzili wiele okrucieństw, uprowadzili bydło. O tym przemarszu wiele potrafiłby powiedzieć prosty człowiek z tych miejscowości.

1564 - 19 marca - Zaślubiny Henniga von Wopersnow z Elizabeth von Massow.

1564 - 1 kwietnia - Po zgonie przełożonego Zakonu Joanitów Thomasa Runge w dniu 8 marca 1564 - 1 kwietnia 1564 wybrany zostaje na przełożonego zakonu Komtur Świdwina Franz Neumann.

1564 - 20 czerwca - Zaślubiny Joahima von Klemzow z Klępczewa (Klemzow) z Margarethe von Manteufel.

1564 - 5 września - Komisarze Marchii i Pomorza ustalają granicę między Pomorzem i Nową Marchią.

1565 - Spis służby sprzężajnej na ziemi świdwińskiej. Wymienia się w nim spadkobierców Wolfa Borcka ze Słonowic (Schlonowitz), von Bresen z Brzeźna (Brienen), Bölzkow z Wilczkowa (Wölzkow), Russo z Rzepczyna (Repzon), Wopersnow, Messeritz z Międzyrzecza (Meseritz), Klenzon z Klępczewa (Klemzow), Lekow z Lekowa (Leckow), Blankenburg ze Słowieńska (Slenzig) i Koppe z Łabędzia (Labenz).

1566 - zmarł pastor Lazarus Peterche - był on murarzem. Gdy zatrzymał się w Szczecinie (Stretting), udał się do kościoła gdzie samotnie czytał teologię Filipa. Zobaczywszy to superintendent Paul zapytał go, czy na pewno rozumie, po czym uczynił go kaznodzieją.

1568 - 1 października zaślubiny Petera von Bölzkow z Wilczkowa (Wölzkow) z Dorotą von Briesen.

1569 - 79 - Georg von Wedel komturem w Świdwinie.

1569 - 6 stycznia - Dionos Schare sprzedaje miastu Świdwin 8 włók Kartlewa (Kartlow) i połowę kmieci z Berkanowa (Berkenow) za 535 "Finkenagen".

1569 - 28 czerwca - margrabia Johan zatwierdza ten nabytek miasta Świdwin.

1569 - 21 grudnia - ukazuje się w Kostrzynie (Kustrin) edykt margrabiego Jochanna dotyczący ponownego wykupienia majątków lennych. Edykt odnoszący się do ziemi Świdwińskiej podpisał starosta Georg von Wedel i Weitzig von Borck z Łabędzia (Labenz).

1570 - Przy zaślubinach Joachima Friedericha rada miasta Świdwina musiała licznych mieszczan wysłać jako halabardników, uprzednio ubierając ich w odpowiednie stroje.

1571 - Od tego roku jednostką pieniądza stał się talar (1 talar = 42 grosze).

1571 - Miasto miało 12 szlachciców, wśród nich Georg von Wedel - starosta świdwiński.

1571 - Przy obejmowaniu rządów margrabia Johann nakazał przyznawaćgodność starosty Nowej Marchii i tytuł do tej godności każdemu komturowi ze Świdwina.

1571 - 14 września - margrabia Johann Georg daje miastu swobodę w handlu bydłem i wełną.

1572 - Rozpoczęto budowę organów w kościele farnym.

1572 - Służąca Katarzyna Zülken włamała się do "ratusza i skradła zebrany podatek w wysokości 250 "finkenaugen"". Dzięki intensywnym poszukiwaniom pieniądze odzyskano 19 grudnia. Służącą zatrzymano pod strażą, skąd jednak nadzwyczajną chytrością udało jej się zbiec.

1575 - Na miejscu starej szkoły pobudowano nową, której budynek przetrwał do 1861 roku.

1576 - zburzono plebanię i pobudowano nową.

1578 - Andreas Murkulus - doktor z Frankfurtu aprobuje wystąpienie magistratu w sprawie zdjęcia ze stanowiska kapłana, który udzielał sakramentu w sposób podejrzany - był on kalwinem.

1579 - 3 paździrenika - zmarł Georg von Wedel - zwłoki przewieziono do Friedlandu.

1579 - 1611 - Dietloff von Winterfled - komendantem w Świdwinie.

1579 - 6 grudnia - Przy obejmowaniu stanowiska przez Dietloffa von Winterfald wystawiony został przez książęcego komisarza rejestr spadkowy o posiadłości komturii: "przyznaje mu się wszystkie prawa do Świdwina, za wyjątkiem domu Kartuzów przed Świdwinem, jak też Książe zatrzymuje sobie folwark w Krosinie (Grossin) i Kluczkowie (Klutzkow). Książe zastrzega sobie także akcyzę z miasta Świdwin i podatek od włóki łącznie z sądownictwem i karami sądowymi nad miastem".

1581 - Nominacja i obsadzenie starosty odbyło się jednocześnie z powołaniem nowej rady miasta, a następnie nadeszła konfirmacja ze strony książęcego rządu.

1584 -W Świdwinie grasuje zaraza, tylko w 3 domach nie było ofiar.

1584 - Żyto zaplonowało dobrze, także nadawało się do warzenia piwa.

1584 - 22 listopada - odbył się ślub 11 par, a w niedzielę po tym kolejnych 12 par.

1586 - 7 czerwca - margrabia Johann Georg oddaje lenno Markusowi Scharnowi, po śmierci jego ojca Dinnisa swój udział we wsi Łabędzie (Labenz).

1587 - spadło wiele śniegu, który przeleżał do marca. Nadchodząca odwilż wywołała wiele powodzi. 9 marca woda przelała się nawet przez tamę w Bagiczu (Botenhagen) - to samo miejsce miało w 1595 roku.

1589 - w lipcu panował tropikalny ukrop. Przy zbiorach zbóż zmarło w wyniku upału wiele ludzi.

1590 - zmarł burmistrz Christian Bardeleben.

1592 - Przez Świdwin przejechał orszak z panią Eleonorą, córką księcia Wilhelma, Księżniczką Prus, która podróżowała z 2 córkami Anną (późniejszą małżonką Joahima Sigismund) i Marią. W drodze powrotnej, przenocowali na Nowy Rok dwie noce w Świdwinie.

1593 - Samuel Walter zostaje przełożonym szkoły (?).

1594 - zmarł burmistrz Georg Ziebell.

1595 - wizytacja kościołów. Podniesiono pensję pastorów o 16 (Finkenaugen) każdemu.

1596 - 1 kwietnia - Johann Georg dokłada do posiadłości Komturii ponownie wsie Półchleb (Polchleb) i Biały Zdrój (Balsdrey) jak też nowy młyn przy domu Kartuzów.

1596 - 20 czerwca - Testament księcia Johanna Georga. Obecny przy sporządzaniu testamentu, jako doradca m.in. Dietloff von Winterfeid komtur i starosta świdwiński.

1599 - Olbrzymi ziąb przez całą zimę, tak że nawet bydło w stajniach pozamarzało.

1599 - 28 stycznia - margrabia Joachim Friedrich potwierdza przywileje Świdwina.